Hoe wordt je relatie beter na vreemdgaan

Misschien is het goed om te beginnen met een waarschuwing: voor de mensen die deze blog lezen om een goede onderbouwing te vinden om vreemd te gaan, die ga je hier niet vinden. Als je vreemd wilt gaan om je relatie te verbeteren zijn er veel betere manieren!

Vreemdgaan* geeft namelijk heel veel onrust. Je kwetst anderen en je moet ermee leven dat jij anderen hebt gekwetst. Daar denk je vooraf meestal niet over na.

 

Elk stel dat ik tegen ben gekomen als psycholoog geeft aan dat ze de periode van het vreemdgaan liever niet hadden willen meemaken. Het kost zoveel pijn en verdriet en je verliest in je relatie je onschuld en je vertrouwen. (Petra Deij heeft een heel goed boek geschreven over wat er gebeurt na vreemdgaan: Blijf toch bij me).

 

Er zijn twee scenario’s na het vreemdgaan: je relatie wordt -langzaamaan- sterker of je gaat uit elkaar. welke van de twee het gaat worden gaat het hier.

 

Er zijn een aantal zaken van belang om te zorgen dat je sterker wordt.

 

Het allerbelangrijkste: wees eerlijk.

Niet meer liegen. Niets is zo dodelijk als dat er tijdens het herstel van de relatie opeens nog iets naar boven komt waarover gelogen is. Je hoeft niet alles tot in detail aan te geven, meer weten is niet per definitie beter. Maar alles wat van belang is voor jou en voor je relatie moet op tafel.

Dit gaat over het verantwoordelijkheid nemen voor wat je gedaan hebt. Erken wat je hebt gedaan. Niet alleen je acties, maar ook het verdriet dat je de ander aan hebt gedaan. Misschien schaam je je, maar dat ontslaat je niet van de verplichting om je spijt te betuigen voor wat je de ander hebt aangedaan.

 

Verdraag boosheid

Misschien ben je bang dat de ander boos wordt: het boos worden van de ander is heel erg belangrijk! Boos worden is een manier om je grens aan te geven en ook een manier om jezelf terug te vinden. Als iemand zo erg over je grens heen is gegaan en je zo gekwetst heeft, is de enige manier om dat gevoel uit je lichaam te krijgen door heel erg boos te worden. Uiteraard is het wel belangrijk dat je daarbij jezelf en anderen n

iet verwond. Probeer de boosheid van de ander te verdragen: dat helpt. Als je door de boosheid heen kunt kijken en ziet hoe erg iemand gekwetst is, zal de boosheid vanzelf zakken.

Als de boosheid niet zakt en dagen later nog steeds continu heel groot is, is het goed om hulp te zoeken. Vraag iemand die de partner vertrouwt om te helpen of zoek een relatietherapeut.

Ook als je helemaal geen boosheid voelt, kan dit duiden op het niet goed verwerken van wat er gebeurd is. Ook dan is het goed om hulp te zoeken.

 

Het is belangrijk dat de boosheid eruit kan, maar daarna zal deze ook wat moeten afnemen.  Om toe te komen aan de volgende fase:

 

Hoe heeft dit kunnen gebeuren?

De ander heeft behoefte aan informatie. Vreemdgaan is vaak heel erg onlogisch voor de partner: hoe heeft dit kunnen gebeuren? Deze vraag is vaak nog belangrijker dan de vraag naar wat er precies is gebeurd. Dit is vaak een puzzel, ook voor de persoon zelf die vreemd is gegaan.

 

Voor een partner is het belangrijk antwoord op deze vraag te krijgen. Want als je weet wat de aanleiding is geweest heb je meer grip op het voorkomen van een volgende keer. Niet dat er een volgende keer komt (daar ga ik vanuit), maar om je lichaam rustig te krijgen en om het vertrouwen een kans te geven moeten de omstandigheden weer veilig zijn. Daarvoor moet je weten wat de aanleiding is geweest, waar je op moet letten, zodat je een volgende keer kunt voorkomen.

 

De reden van vreemdgaan

Dé  reden is er natuurlijk niet, maar vreemdgaan heeft altijd een reden. Het geeft zoals genoemd veel gedoe, dus waarschijnlijk is er zelfs een hele sterke reden voor. Sterke redenen komen niet voort uit hard denken, maar over het algemeen uit een groot gevoel, een sterke drive. Voorbeelden zijn:

 

  • Je kunt te veel stress hebben en een grote behoefte aan ontspanning hebben. Dit komt regelmatig voor bij gezinnen met jonge kinderen of bij een stressvolle baan: je bent even klaar met het geren en gevlieg, wilt even een andere wereld om je heen.
  • Of er is sprake van verveling in je relatie: het is een sleur geworden en je bent op zoek naar spanning.
  • Ook kun je het gevoel hebben dat je niet je eigen leven leidt: je wordt geleefd. Je hebt het gevoel dat je jezelf aan het kwijtraken bent: ‘er is niks meer over van wie ik was’.
  • Soms voel je je alleen in je relatie en heb je behoefte aan iemand die je wel begrijpt.
  • Of iemand geeft je een heel erg goed gevoel over jezelf, een gevoel dat je al even kwijt was. En dat gevoel is zo belangrijk voor je dat je bereid bent daar alles voor uit je handen te laten vallen.

 

Er zijn nog meer redenen, allemaal even belangrijk. Het gaat er om wat jouw reden is. Als je die weet kun je op zoek naar een andere oplossing.

 

Sterkere relatie

In de reden zit het belangrijkste onderdeel van zorgen dat je relatie na vreemdgaan sterker wordt. Want stel dat je al deze gevoelens en redenen met je partner had besproken? Dus niet alleen de praktische variant (‘ik heb het te druk’ of ‘ik vind er niks meer aan’), maar ook de wanhoop of de eenzaamheid die er achter zit? Best lastig he? Toch is dit de kern van de oplossing: door je gevoel te delen raak je meer verbonden met je partner en zal je onrust (angst, verdriet) ook afnemen. Het spreekwoord ‘Gedeelde smart is halve smart’ is niet voor niks ontstaan.

 

Wil je zorgen dat je relatie sterker wordt dan moeten jullie beide je kwetsbare kanten, je onmacht, frustratie en verdriet durven laten zien.

 

Herstel van vertrouwen

Om dit te kunnen delen is er onderling vertrouwen nodig: je moet erop kunnen vertrouwen dat je partner je niet afwijst. Dat hij of zij niet zegt dat je niet zo moet zeuren of dat je het zelf moet oplossen. Of je zelfs nog een  vervelender gevoel geeft door te zeggen dat het je eigen schuld is, dat het toch nooit wat gaat worden of dat hem of haar daar niet mee lastig moet vallen.

 

Toch is dit wat er vaak gebeurt na vreemdgaan. Je partner zit even niet op jouw problemen en gevoelens te wachten. Hij of zij heeft het al zwaar genoeg met zijn/haar eigen gevoelens! Logisch ook, want het vertrouwen is ernstig beschadigd. Je kunt niet van je partner verwachten dat hij of zij zonder slag of stoot je weer gaat vertrouwen. Dat gaat niet. Dat is fysiek onmogelijk. Vertrouwen herstelt langzaam. Om het vertrouwen te kunnen herstellen is het belangrijk dat je de drie rollen in een relatie bij jezelf en de ander leert onderscheiden.

 

Drie rollen

In je leven ontwikkel je als het goed is drie soorten rollen: Je ontwikkelt je gevoel en je leert je angsten, onmacht, boosheid en verdriet kennen:

je kwetsbare kant (het rode deel in het model). Als je weet hoe je met dit soort gevoelens om moet en je jezelf kunt beschermen, ontwikkel je je stabiele, volwassen kant (het groene, rustige volwassen deel). Maar daarnaast is er ook altijd een overlevingsmodus aanwezig: je blauwe kant. Deze kant zorgt ervoor dat als iemand je raakt of kwetst, dat je dan een manier hebt om de ander op afstand te houden.

Deze blauwe kant gaat  automatisch aan als je geraakt wordt. Dit is een fysiek proces, een reflex. De aansturing gebeurt vanuit je reptielenbrein en is een overlevingsmechanisme.

Wil je meer weten over hoe gevoel en dit overlevingssysteem werkt, lees dan mijn boek ‘Gevoel is heel logisch als je weet hoe het werkt’**).

 

In de blauwe rol krijg je een overlevingsreflex. Bij mensen ziet dat er vaak uit als een woedeaanval (fight reflex), het weglopen (flightreflex) of het op slot schieten (freezereflex).

Als ik mensen in een relatie vraag om te beschrijven hoe zij zelf of de ander er dan uitzien, krijg ik vaak de volgende omschrijvingen: hij is dan net de hulk, zij wordt dan een ijskoningin, hij vertrekt in zijn hoofd er is niemand meer thuis, zij wordt dan een heks of een tijger die uithaalt.

Je kunt je voorstellen dat als twee mensen in hun blauwe rol ruzie hebben, het dan van kwaad tot erger wordt? Twee woedende mensen gaan elkaar verbaal te lijf. Twee mensen die op slot schieten geeft een koude oorlog. En als de een zich terugtrekt en de ander er achteraan gaat, levert dit vaak vooral veel angst en onmacht op.

 

Gekwetst worden en overleven

Ook al schiet iemand in zijn blauwe overlevingsrol, onder de oppervlakte speelt nog steeds het kwetsbare (rode) deel dat flink geraakt is. Onder de boze buitenkant kan heel goed wanhoop of enorme machteloosheid schuilen. En achter het masker van op slot schieten gaat vaak een gevoel van paniek schuil. Als je goed kijkt kun je dat vaak ook zien: de angst of de onmacht die eronder ligt.

 

Goed kijken is echter iets wat minder goed lukt als je in je overlevingsstand staat. Daarom is het belangrijk dat je zorgt dat je zelf rustig wordt. Je kunt leren hoe je rustig kunt worden, hoe je je gevoel kunt handelen (ook hier verwijs ik graag naar mijn boek ‘Gevoel is heel logisch als je weet hoe het werkt’**, waar een praktische handleiding in staat over hoe je je gevoel kunt handelen).

 

Goed ruzie maken

Effectief ruzie gaat daarover waar het ook werkelijk om gaat. Dus niet over het gedrag dat je laat zien in je overlevingsrol, maar om het deel waar je in bent gekwetst. De manier om goed ruzie te maken is vanuit je groene, rustige en volwassen deel. Negeer de blauwe overlevingsrol zoveel mogelijk (dat valt niet altijd mee, want je wordt ongetwijfeld zelf ook ergens in geraakt en zult de neiging hebben zelf ook in de aanval of de verdediging te schieten), maar neem deze wel serieus. Hoe sterker de emotie, het gedrag, hoe meer iemand gekwetst is. Dus iemand die helemaal op slot schiet doet dat niet omdat hij of zij er geen zin meer in heeft, maar omdat hij/zij de situatie niet meer kan handelen. En iemand die heel boos wordt en dreigt weg te lopen zegt dat niet omdat hij of zij dat echt van plan is, maar omdat de situatie voor hem of haar niet meer te verdragen is en hij/zij alleen nog maar weg wil.

Zorg voordat je verder gaat dat je allebei rustig genoeg bent. Het is altijd je eigen verantwoordelijkheid om jezelf rustig te krijgen. Je kunt even afstand nemen en een ommetje maken. Geef dan in elk geval even aan wat je gaat doen en dat je ook weer terugkomt.

 

Praat pas verder als je weer enigszins in je groene, volwassen deel zit. Als je weer woorden hebt voor wat je voelt zit je weer in je groene rol. Overigens kan het best zijn dat de heftigheid in het gesprek weer oploopt en dat één van beide weer in zijn blauwe rol terecht komt. Geeft niks, even ademhalen, ommetje maken, rustig worden en een nieuwe poging wagen.

 

Ruzie maken op deze manier is te leren. Naarmate je er handiger in wordt, zal je merken dat je steeds minder in de blauwe rol terechtkomt. In je groene rol kun je beter aangeven wat je ergens van vindt, wat je grenzen zijn, wat het met je doet. En kun je ook beter luisteren naar de ander zonder direct in de verdediging (je blauwe rol) te schieten.

 

Kort samengevat

Je rode deel, je gevoelens en kwetsbaarheden moet je kunnen handelen zodat je vanuit je groene, volwassen rol kunt praten met je partner. Je blauwe rol is een signaal dat je erg geraakt bent, het is een overlevingsreflex. Als je partner in zijn of haar blauwe overlevingsrol schiet is er wat aan de hand. Het jou op afstand willen houden met boos of terugtrekkend gedrag is nodig om even ruimte te scheppen voor zichzelf en zegt niets over jou. Neem even pauze, zorg dat je beiden rustig wordt en kijk samen wat er precies gebeurd is voordat je in je overlevingsreflex terecht kwam.

 

Sterker uit je relatie komen

Dit is de kern van sterker uit je relatie komen: het beter en sneller leren delen van wat er met je gebeurt, het samen puzzelen naar de achterliggende reden en vervolgens ook samen kijken naar een oplossing.

Leer goed ruzie maken: ken elkaars rollen en weet wanneer ze tevoorschijn komen. Vreemdgaan werkt hierin als een vergrootglas. Maak daar gebruik van. Zie vreemdgaan als een wake up call. Kijk naar de achterliggende redenen en bespreek deze  met je partner. Als dat lukt (en soms heb je daar wat hulp van een extern iemand bij nodig), is je relatie gelijk een stuk sterker. Het vertrouwen groeit ook door te delen. Als jullie samen een logische verklaring hebben gevonden voor alles wat er is gebeurd en op een goede manier ruzie hebben leren maken is je relatie veel sterker dan op het moment van vreemdgaan en heb je de kans op mogelijk terugval geminimaliseerd.

 

Nieuw spreekwoord

Ik wil tot slot graag een nieuw spreekwoord introduceren.

 

WIE RUZIE VERMIJDT RAAKT ZICHZELF KWIJT

 

Een spreekwoord dat volgens mij belangrijk is om een goede relatie te hebben. Zorg dat je niet verstrikt raakt in je relatie en dat je goed blijft aangeven wat belangrijk voor je is. Als je dit vanuit je groene rol blijft proberen wordt je relatie met elke ruzie sterker!

 

* Onder vreemdgaan versta ik het zonder medeweten van de partner een -seksuele- relatie te hebben met een ander en daarover te liegen of het te verzwijgen. Als partners hebben afgesproken dat het oke is om een -seksuele- relatie met iemand anders te hebben is dat uiteraard prima. Dat versta ik niet onder vreemdgaan.

 

** Het boek ‘Gevoel is heel logisch als je weet hoe het werkt’  is vanaf 10 oktober te bestellen bij bol.com en voor die tijd al bij de uitgever: www.boekenschap.nl/gevoel  ISBN:9789492723192

 

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *